SELECTCON / บทความสำหรับเจ้าของบ้าน / EP–02
12 ข้อผูกมัด…
ที่เจ้าของบ้านอาจดิ้นไม่หลุด
(ที่คุณอาจไม่รู้ตัว) · Ep-2

ตอนที่ 2 ว่าด้วยเรื่องงวดการชำระเงิน และวิธีเสนอราคา
ผูกมัดเรื่องงวดการชำระเงิน
(เงินที่จ่ายเกินเนื้องาน กลายเป็นตัวประกัน)
กับดัก
ที่พบบ่อยที่สุดในสัญญา
คือการวางงวดการจ่ายเงินแบบ
“เก็บเงินล่วงหน้า
มากกว่าเนื้องานจริงที่ทำได้”
โดยเฉพาะในช่วงงวดแรก ๆ
เช่น งานเพิ่งทำฐานรากหรือขึ้นเสาชั้นหนึ่ง
แต่ยอดเงินที่เรียกเก็บสะสมไปแล้ว
กลับพุ่งไปถึง 30–40%
ของมูลค่าสัญญาทั้งหมด
เจ้าของบ้านมักไม่ทันเฉลียวใจ
คิดว่าจ่ายตามงวดที่สัญญากำหนด
คืองานปกติ
แต่ในความเป็นจริง
มูลค่าของงานและวัสดุ
ที่เกิดขึ้นบนที่ดินของคุณ
ยังน้อยกว่าเงินที่คุณจ่ายออกไปมาก
เมื่อโครงสร้างการจ่ายเงิน
บิดเบี้ยวตั้งแต่แรก
กับดักตัวประกันจึงเริ่มทำงาน

ก.) ไม่กล้าแตะเมื่อเจองานชุ่ย
เมื่องานเริ่มมีปัญหา ฝีมือไม่ได้มาตรฐาน
หรืองานก่อสร้างล่าช้ามาก
เจ้าของบ้าน
จะตกอยู่ในภาวะกลืนไม่เข้าคายไม่ออก
ไม่กล้าสั่งหยุดงาน
ไม่กล้าทักท้วงเสียงแข็ง
เพราะรู้ดีว่าเงินที่จ่ายล่วงหน้าไปนั้น
เกินเนื้องานจริงไปไกล
หากผู้รับเหมาทิ้งงานไปตอนนี้
ตัวเองจะเป็นฝ่ายเสียหายย่อยยับทันที
ข.) อำนาจต่อรองย้ายฝั่ง
จากที่เจ้าของบ้าน
ควรเป็นผู้คุมเกมและถือเงิน
กลับกลายเป็นว่าต้องคอยง้อ เกรงใจ
และยอมรับสภาพงานที่ไม่ได้คุณภาพ
เพียงเพื่อหวังให้เขาเข้ามาทำให้เสร็จ
จึงไม่ได้ทำหน้าที่จ้างงานตามคุณภาพ
แต่กลับกลายเป็น "ตัวประกัน"
ที่บีบให้คุณต้องยอมจำนน
และทนรับความไม่ได้มาตรฐาน
ไปจนจบงาน
ผูกมัดด้วยวิธีเสนอราคา
(ราคาต่อ ตร.ม. กับภาพลวงตาเรื่องคุณภาพงาน)
กับดัก
นำแบบบ้านมาให้ดู พร้อมรายการวัสดุ
ซึ่งเจ้าของบ้านจำนวนมากเข้าใจว่า
“รายการวัสดุนี่แหละ คือคุณภาพบ้าน”
แต่รายการดังกล่าวส่วนใหญ่
มักเน้นวัสดุตกแต่งในงานสถาปัตยกรรม
ส่วนงานโครงสร้างก็มีระบุไว้บ้าง
และหลายรายการมีคำว่า
“หรือเทียบเท่า” กำกับอยู่
จากนั้นจึงเสนอว่า
บ้านหลังนี้ราคาตารางเมตรละเท่าไร
เมื่อถึงเวลาตัดสินใจ
เจ้าของบ้านจะดูฟลอร์แปลน รูปด้าน
และรายการวัสดุ
ประกอบกับความประทับใจ
จากวันที่ไปดูไซต์งาน แล้วสรุปว่า
บ้านหลังนี้ใช่หรือไม่ใช่สำหรับตนเอง
ทั้งที่ยังไม่รู้ว่า
คุณภาพงานที่แท้จริงจะเป็นอย่างไร
และแบบก่อสร้างที่จะใช้สร้างบ้าน
มีรายละเอียดอย่างไร
เพราะภาพบ้านและฟลอร์แปลนที่เห็น
ยังไม่ได้บอกว่าแบบก่อสร้าง
จะกำหนดวัสดุและวิธีทำงานไว้ระดับไหน
จะเขียนให้ได้คุณภาพสูงขึ้น
ซึ่งมีต้นทุนก่อสร้างสูงกว่า
หรือกำหนดคุณภาพเพียงพอประมาณ
เพื่อให้ต้นทุนต่ำลง
จึงยังไม่บอกว่า
คุณกำลังจ่ายเงินเพื่อคุณภาพระดับใด